Een kijkje achter de schermen van een les. Zodat je weet wat je kunt verwachten.
Dat is misschien wel de vraag die ik het vaakst krijg.
Je leest iets over Feldenkrais. Je hebt een filmpje gezien of een artikel gelezen.
En toch blijft één vraag hangen: hoe gaat zo'n les eigenlijk?
Logische vragen.
Want een Feldenkraisles lijkt niet op yoga, fitness of een oefenprogramma. Je hoeft geen bewegingen na te doen. Je hoeft niet te rekken en te strekken. En je hoeft ook niet harder je best te doen.
Je ontdekt hoe jij beweegt.
Daarom neem ik je in dit artikel mee in een online les. Niet om je te overtuigen, maar zodat je weet wat je kunt verwachten.
Veel mensen denken dat ze bewegingen moeten nadoen, lenig moeten zijn of precies moeten begrijpen wat de bedoeling is.
Maar een Feldenkraisles werkt anders.
Je hoeft niets goed te doen. Sterker nog: er is niets om goed te doen.
Je bent niet bezig een oefening goed uit te voeren. Je bent bezig met ontdekken hoe jij beweegt. En dat maakt alle verschil.
We zijn niet bezig spieren te trainen. Je zenuwstelsel krijgt de ruimte om nieuwe manieren van bewegen te ontdekken.
Je hebt een rustig plekje gevonden. Een mat of een deken op de grond. Comfortabele kleding aan.
Je zet de audio aan. Je hoort mijn stem.
Niet meteen een oefening.
Eerst nodig ik je uit om even te voelen.
Er hoeft niets te veranderen. Je hoeft alleen maar op te merken wat er nu is.
Dat voelt in het begin misschien een beetje vreemd. We zijn zo gewend om meteen iets te dóén. Terwijl een Feldenkraisles juist begint met opmerken.
Veel mensen merken dan voor het eerst hoeveel informatie hun lichaam eigenlijk al die tijd gaf.
Daarna gaan we bewegen. Niet groot. Juist klein.
Soms draai je alleen je hoofd een klein stukje. Of beweeg je een schouder. Of je kantelt langzaam je bekken.
Een voorbeeld uit een les
Je ligt op je rug. Ik vraag je om je hoofd heel langzaam een klein stukje naar links te draaien. Niet zo ver als je kunt. Alleen zover als prettig voelt voor jou. Daarna ga je rustig terug naar het midden.
Wat merk je? Verandert je adem? Voelt de ene kant gemakkelijker dan de andere?
Merk je dat je schouder vanzelf een beetje meebeweegt?
Je hoeft niets te veranderen. Je bent alleen nieuwsgierig naar wat je opmerkt.
Juist doordat de beweging klein blijft, krijgt je zenuwstelsel de ruimte om verschillen op te merken. En daar gebeurt iets bijzonders.
Je lichaam gaat niet harder werken.
Het gaat slimmer samenwerken.
Tijdens de les stel ik regelmatig vragen. Niet om je te testen, maar om je aandacht ergens naartoe te brengen.
Bijvoorbeeld:
Alles wat jij waarneemt, is informatie.
Er zijn dus geen goede of foute antwoorden.
Wanneer je snel beweegt, doe je meestal wat je altijd al deed. Wanneer je vertraagt, ontstaat er ruimte om iets nieuws te ontdekken.
En juist dat nieuwe kan ervoor zorgen dat bewegen weer makkelijker gaat voelen. Niet omdat je sterker bent geworden. Maar omdat je lichaam een handigere manier heeft gevonden.
Je leert niet harder bewegen.
Je leert makkelijker bewegen.
Het kost je minder moeite.
Tussen de bewegingen door doen we regelmatig... niets.
Dat voelt in het begin misschien vreemd. Toch zijn juist die rustmomenten belangrijk. Tijdens een pauze krijgt je zenuwstelsel de tijd om nieuwe informatie te verwerken.
Veel mensen merken na een pauze ineens verschil. Misschien voelt je adem ruimer. Misschien draait je hoofd makkelijker. Misschien merk je nog helemaal niets.
En ook dat is prima. Soms merk je het verschil pas wanneer je na de les weer opstaat.
Eigenlijk niet veel.
Ligt de vloer niet prettig? Leg gerust een extra deken neer.
Kun je door pijn niet lang op de grond liggen? Dan doe je een les op bed of op een stoel.
Iedereen is anders.
Hoe comfortabeler je ligt of zit, hoe makkelijker het wordt om op te merken wat er verandert.
De meeste lessen duren ongeveer 30 tot 45 minuten. Neem de tijd zodat je niet halverwege hoeft op te staan. Daarna is het fijn om nog even rustig na te voelen voordat je weer verdergaat met je dag.
Dan maak je de beweging kleiner. Langzamer. Of zachter.
Je kunt de beweging ook alleen in gedachten volgen.
Je mag altijd pauzeren. Een beweging overslaan. Of eerder stoppen.
Er is niets wat je moet volhouden of verduren.
Juist door minder te doen, ontdek je vaak meer.
Ook dat hoort bij luisteren naar je lichaam.
Aan het einde van een les nodig ik je uit om nog eens rustig te voelen.
Hoe lig je nu? Hoe sta je op? Hoe loop je?
Vaak zijn de verschillen klein. Maar juist die kleine verschillen kunnen veel betekenen.
Wat ik vaak zie gebeuren, is dat iemand zegt:
"Volgens mij heb ik bijna niets gedaan."
En vervolgens merkt dat bewegen ineens gemakkelijker gaat.
Niet omdat je jezelf hebt gecorrigeerd.
Maar omdat je lichaam een andere mogelijkheid heeft ontdekt.
Soms merk je dat meteen. Soms pas later op de dag.
Wanneer je uit een stoel opstaat. De trap oploopt. Of iets van de grond opraapt.
Dit is waarschijnlijk nog steeds je grootste vraag.
Laat ik je geruststellen.
Als je nieuwsgierig bent en bereid bent om rustig te onderzoeken hoe jij beweegt, dan doe je het eigenlijk al goed.
Je hoeft niets te presteren. Je hoeft niet verder te bewegen dan prettig voelt. En je hoeft geen pijn te negeren.
Juist door minder te doen, ontdek je vaak meer.
Misschien begrijp je nu beter waarom een Feldenkraisles zo anders voelt dan veel andere manieren van bewegen.
Niet omdat je harder werkt.
Maar omdat je leert waarnemen.
En juist daardoor wordt bewegen vaak makkelijker.
Je kunt nog zoveel lezen over Feldenkrais. Uiteindelijk ontdek je pas wat deze manier van bewegen voor jou kan betekenen als je het zelf ervaart.
Daarom beginnen veel mensen met Feldenkrais de Basis. Niet om iets te moeten. Maar om rustig te ontdekken of deze manier van bewegen bij hen past.
